Edge run, center run, zigzag og tatami-underlag

Dei fire hovudtypane

Center run (senterlinje) Ei enkel running-linje midt i satinkolonna. Enklaste og lettaste underlaget.

• Stinglengd: 1,5–2,5 mm.
• Kostar 5–8 prosent ekstra sting.
• Bruk til: satinkolonnar under 3 mm, små bokstavar, tynne detaljar.
• Kvifor: gir litt løft og litt festing utan å ta plass i ein smal kolonne.

Edge run (kantlinje) To running-linjer, ei langs kvar side av kolonna, trekt inn 0,2–0,3 mm frå kanten.

• Stinglengd: 1,5–2,5 mm.
• Kostar 8–12 prosent.
• Bruk til: satinkolonnar 3–8 mm, og som ytterkant på fyllområde.
• Kvifor: definerer kanten og gir satinen ei rein linje å ligge inntil. Det beste enkelttiltaket for skarpe kantar.

Zigzag Ei sikksakklinje fram og tilbake i kolonna, med lang stinglengd.

• Stinglengd: 2–4 mm mellom vendepunkta.
• Kostar 12–20 prosent.
• Bruk til: satin 3–10 mm, særleg på strikk og materiale med lo.
• Kvifor: fyller ut kolonna og gir toppstinga eit heilt fundament, ikkje berre kantar.

Double zigzag Sikksakk fram og sikksakk tilbake, slik at du får eit kryssmønster.

• Kostar 20–30 prosent.
• Bruk til: fleece, frotté, tjukk strikk, og alt der du slit med lo.

Tatami-underlag / full fill underlay Eit glissent tatami-lag under eit fyllområde, ofte lagt på tvers eller 45 grader av toppfyllet.

• Radavstand: 2,0–2,5 mm (altså mykje glissnare enn eit toppfyll).
• Kostar 15–25 prosent av fyllet.
• Bruk til: alle fyllområde over om lag 15 x 15 mm, og alltid på materiale med lo.
• Kvifor: gir heile flata eit jamt fundament og hindrar at fyllet søkk ned.

Kombinasjonar du bruker i praksis

Du kan og bør kombinere. Dei vanlege oppskriftene:

Satin på stabilt materiale (bomullstwill, lerret, poplin)

• Center run for kolonnar under 3 mm.
• Edge run for 3–8 mm.
• Ingenting meir.

Satin på piqué-polo eller t-skjorte (strikk)

• Center run under 2,5 mm.
• Edge run + zigzag for 3–8 mm.
• Toppfilm bør vurderast på piqué.

Satin på fleece, frotté, tjukk sweat

• Zigzag eller double zigzag alltid.
• Edge run i tillegg for skarp kant.
• Toppfilm er obligatorisk.

Fyllområde, stabilt materiale

• Edge run rundt kanten + tatami-underlag i 45 graders vinkel av toppfyllet.

Fyllområde, strikk eller lo

• Edge run + tatami-underlag på tvers + eventuelt eit ekstra lag i motsett retning på store flater.

Caps (på capsystemet til ST-1201)

• Meir underlag enn du trur. Zigzag på all satin.
• Sy nedanfrå og opp der du kan.
• Twill på caps er stabilt, men den bøygde flata skaper sin eigen dregning.

Retning på underlaget

Eit prinsipp som er lett å hugse: underlaget skal gå på tvers av toppstinga. Går toppfyllet i 45 grader, legg underlaget i 135. Går satinen tvers over kolonna, går underlaget langs kolonna.

Grunnen er mekanisk. Sting stabiliserer godt på tvers av si eiga retning og dårleg langs. To lag i same retning gir ingen ekstra stabilitet i den andre retninga; to lag på kryss gir stabilitet i begge.

Dette er òg svaret på kvifor strikk krev meir underlag: strikk strekkjer seg i begge retningar, og då må underlaget stabilisere i begge retningar.

Rekkjefølgje i eit objekt

Maskina syr alltid i denne rekkjefølgja innanfor eit objekt:

1. Underlag (eit eller fleire lag).
2. Toppsting.

Og i eit design med fleire objekt:

1. Store fyllområde med sitt underlag.
2. Detaljar.
3. Satinkantar og konturar til slutt.
4. Små tekstar heilt til sist, slik at dei ligg øvst.

Vanlege feil

• Underlag heilt ut til kanten — gir skitten skuggekant.
• Zigzag i ein 2 mm kolonne — det er ikkje plass, du får berre eit hardt rot.
• Same underlagstype på alt — programvara si standardinnstilling passar til om lag halvparten av jobbane dine.
• Underlag i same retning som toppstinga — halv effekt.
• Ingen underlag under små bokstavar — dei blir ujamne i høgd og glir.
• For tett underlag — underlaget skal vere glissent. Eit tatami-underlag på 0,45 mm radavstand er ikkje eit underlag, det er eit ekstra fyll som doblar stingtalet.